The Wanderer

Verse Indeterminate Saxon

Oft him anhaga     are gebideð,
metudes miltse,     þeah þe he modcearig
geond lagulade     longe sceolde
hreran mid hondum     hrimcealde sæ,
5wadan wræclastas.     Wyrd bið ful aręd!
Swa cwæð eardstapa,     earfeþa gemyndig,
wraþra wælsleahta,     winemæga hryre:
"Oft ic sceolde ana     uhtna gehwylce
mine ceare cwiþan.     Nis nu cwicra nan
10þe ic him modsefan     minne durre
sweotule asecgan.     Ic to soþe wat
þæt biþ in eorle     indryhten þeaw,
þæt he his ferðlocan     fæste binde,
healde his hordcofan,     hycge swa he wille.
15Ne mæg werig mod     wyrde wiðstondan,
ne se hreo hyge     helpe gefremman.
Forðon domgeorne     dreorigne oft
in hyra breostcofan     bindað fæste;
swa ic modsefan     minne sceolde,
20oft earmcearig,     eðle bidæled,
freomægum feor     feterum sælan,
siþþan geara iu     goldwine minne
hrusan heolstre biwrah,     ond ic hean þonan
wod wintercearig     ofer waþema gebind,
25sohte sele dreorig     sinces bryttan,
hwær ic feor oþþe neah     findan meahte
þone þe in meoduhealle     min mine wisse,
oþþe mec freondleasne     frefran wolde,
weman mid wynnum.     Wat se þe cunnað,
30hu sliþen bið     sorg to geferan,
þam þe him lyt hafað     leofra geholena.
Warað hine wræclast,     nales wunden gold,
ferðloca freorig,     nalæs foldan blæd.
Gemon he selesecgas     ond sincþege,
35hu hine on geoguðe     his goldwine
wenede to wiste.     Wyn eal gedreas!
Forþon wat se þe sceal     his winedryhtnes
leofes larcwidum     longe forþolian,
ðonne sorg ond slæp     somod ætgædre
40earmne anhogan     oft gebindað.
Þinceð him on mode     þæt he his mondryhten
clyppe ond cysse,     ond on cneo lecge
honda ond heafod,     swa he hwilum ær
in geardagum     giefstolas breac.
45Ðonne onwæcneð eft     wineleas guma,
gesihð him biforan     fealwe wegas,
baþian brimfuglas,     brædan feþra,
hreosan hrim ond snaw,     hagle gemenged.
Þonne beoð þy hefigran     heortan benne,
50sare æfter swæsne.     Sorg bið geniwad,
þonne maga gemynd     mod geondhweorfeð;
greteð gliwstafum,     georne geondsceawað
secga geseldan.     Swimmað eft on weg!
Fleotendra ferð     no þær fela bringeð
55cuðra cwidegiedda.     Cearo bið geniwad
þam þe sendan sceal     swiþe geneahhe
ofer waþema gebind     werigne sefan.
Forþon ic geþencan ne mæg     geond þas woruld
for hwan modsefa     min ne gesweorce,
60þonne ic eorla lif     eal geondþence,
hu hi færlice     flet ofgeafon,
modge maguþegnas.     Swa þes middangeard
ealra dogra gehwam     dreoseð ond fealleþ,
forþon ne mæg weorþan wis     wer, ær he age
65wintra dæl in woruldrice.     Wita sceal geþyldig,
ne sceal no to hatheort     ne to hrædwyrde,
ne to wac wiga     ne to wanhydig,
ne to forht ne to fægen,     ne to feohgifre
ne næfre gielpes to georn,     ær he geare cunne.
70Beorn sceal gebidan,     þonne he beot spriceð,
oþþæt collenferð     cunne gearwe
hwider hreþra gehygd     hweorfan wille.
Ongietan sceal gleaw hæle     hu gæstlic bið,
þonne ealre þisse worulde wela     weste stondeð,
75swa nu missenlice     geond þisne middangeard
winde biwaune     weallas stondaþ,
hrime bihrorene,     hryðge þa ederas.
Woriað þa winsalo,     waldend licgað
dreame bidrorene,     duguþ eal gecrong,
80wlonc bi wealle.     Sume wig fornom,
ferede in forðwege,     sumne fugel oþbær
ofer heanne holm,     sumne se hara wulf
deaðe gedælde,     sumne dreorighleor
in eorðscræfe     eorl gehydde.
85Yþde swa þisne eardgeard     ælda scyppend
oþþæt burgwara     breahtma lease
eald enta geweorc     idlu stodon.
Se þonne þisne wealsteal     wise geþohte
ond þis deorce lif     deope geondþenceð,
90frod in ferðe,     feor oft gemon
wælsleahta worn,     ond þas word acwið:
"Hwær cwom mearg? Hwær cwom mago?     Hwær cwom maþþumgyfa?
Hwær cwom symbla gesetu?     Hwær sindon seledreamas?
Eala beorht bune!     Eala byrnwiga!
95Eala þeodnes þrym!     Hu seo þrag gewat,
genap under nihthelm,     swa heo no wære.
Stondeð nu on laste     leofre duguþe
weal wundrum heah,     wyrmlicum fah.
Eorlas fornoman     asca þryþe,
100wæpen wælgifru,     wyrd seo mære,
ond þas stanhleoþu     stormas cnyssað,
hrið hreosende     hrusan bindeð,
wintres woma,     þonne won cymeð,
nipeð nihtscua,     norþan onsendeð
105hreo hæglfare     hæleþum on andan.
Eall is earfoðlic     eorþan rice,
onwendeð wyrda gesceaft     weoruld under heofonum.
Her bið feoh læne,     her bið freond læne,
her bið mon læne,     her bið mæg læne,
110eal þis eorþan gesteal     idel weorþeð!"
Swa cwæð snottor on mode,     gesæt him sundor æt rune.
Til biþ se þe his treowe gehealdeþ,     ne sceal næfre his torn to rycene
beorn of his breostum acyþan,     nemþe he ær þa bote cunne,
eorl mid elne gefremman.     Wel bið þam þe him are seceð,
115frofre to fæder on heofonum,     þær us eal seo fæstnung stondeð.